Những nguy hai của bệnh nhồi màu cơ tim

239

Nhồi máu cơ tim: triệu chứng ít, di chứng nhiều

Ở những người bị nhồi máu cơ tim cấp, tỉ lệ tử vong có thể lên đến 90%
Ở những người bị nhồi máu cơ tim cấp, tỉ lệ tử vong có thể lên đến 90%

Nhồi máu cơ tim xảy ra khi một hoặc nhiều nhánh động mạch vành bị tắc nghẽn đột ngột, lập tức máu nuôi dưỡng không đến được và gây tổn thương hoặc hoại tử vùng cơ tim dưới đó. Biểu hiện lâm sàng thường gặp là cảm giác đau căng và thắt ở giữa ngực, sau đó lan tỏa đến cánh tay, vai, cổ, răng, hàm, vùng bụng hoặc có khi thấy mệt mỏi, nhịp tim bất thường và vã mồ hôi…

Bệnh nhân nhồi máu cơ tim có thể tử vong trong tích tắc sau khi ‘gục’ xuống. Nếu may mắn được cứu sống, người bệnh cũng phải hứng chịu những di chứng hết sức nặng nề và nguy cơ tái phát cao.
Tuy nhiên, có nhiều bệnh nhân gặp phải cơn nhồi máu cơ tim thầm lặng, không hề có dấu hiệu báo trước, cơ thể tưởng như khỏe mạnh bình thường nhưng bỗng nhiên đột tử. Theo ước tính của Hội Tim mạch Mỹ, cứ 1 phút lại có 1 người tử vong do nhồi máu cơ tim. Bệnh nhân may mắn được cứu sống cũng phải hứng chịu những di chứng hết sức nặng nề như vỡ tim, suy tim, trụy mạch, đứt cột tim, tai biến tắc nghẽn mạch…
Nếu như trước kia, nhồi máu cơ tim được coi là hiếm thì hiện nay, mức độ phổ biến của bệnh đang ngày càng gia tăng báo động. Tại Việt Nam, tỷ lệ người bị nhồi máu cơ tim tăng vọt trong những năm gần đây, trung bình năm sau cao hơn năm trước từ 15-20% và tấn công cả những người trẻ.

Cảnh giác “thủ phạm” xơ vữa động mạch

Có đến 90% trường hợp nhồi máu cơ tim là do biến chứng của mảng xơ vữa làm hẹp động mạch nuôi tim. Trong đó, rối loạn mỡ máu được xem là “thủ phạm” chính dẫn đến tình trạng xơ vữa động mạch.
Rối loạn mỡ máu xảy ra khiến lượng cholesterol “xấu” LDL-c trở nên dư thừa, lắng đọng trên bề mặt nội mô và lớp cơ trơn của thành mạch máu, tạo nên những mảng xơ vữa, đặc biệt ở mạch máu nuôi tim là động mạch vành.
Đồng thời, loại cholesterol “tốt” có khả năng dọn dẹp cholesterol dư thừa là HDL-c lại giảm đi, làm tăng nguy cơ xơ vữa động mạch và hình thành cục máu đông trong lòng mạch. Các cục máu đông này có thể bong ra, trôi đi vướng vào những mạch máu nhỏ hơn làm tắc nghẽn và gây ra nhồi máu cơ tim.

Bước tiến hiện đại trong phòng ngừa nhồi máu cơ tim

Việc điều hòa tốt cholesterol trong máu giúp giảm 74% nguy cơ nhồi máu cơ tim, theo nghiên cứu đã đăng trên Tạp chí European Heart. Điều này khẳng định tầm quan trọng của việc kiểm soát mỡ máu trong việc ngăn nguy cơ xơ vữa động mạch, phòng ngừa nhồi máu cơ tim từ sớm.
Dù không nạp dư cholesterol bằng đường ăn uống (ngoại sinh), nhiều người vẫn có nguy cơ bị thặng dư mỡ máu do có đến 80% cholesterol được tổng hợp trong cơ thể (nội sinh). Vấn đề đặt ra là làm sao để cơ thể có thể tự điều chỉnh được lượng cholesterol và điều hòa các thành phần mỡ máu luôn ở ngưỡng an toàn, phù hợp với nhu cầu của cơ thể.
Gần đây, các nhà khoa học Mỹ đã công bố phát hiện mới về tinh chất thiên nhiên GDL-5 có khả năng vượt trội trong việc điều hòa cholesterol nội sinh, kiểm soát mỡ máu phù hợp với nhu cầu của từng người. Cụ thể, GDL-5 giúp tăng hoạt hóa các LDL Receptor, thúc đẩy khả năng hấp thu, xử lý lượng cholesterol “xấu” LDL-c một cách hiệu quả ở cấp độ tế bào và tăng số lượng cholesterol “tốt” HDL-c trong máu. Từ đó ngăn cholesterol bám vào thành mạch, giảm nguy cơ xơ vữa động mạch và sự hình thành các cục máu đông trong mạch máu, ngăn ngừa nhồi máu cơ tim và tránh nguy cơ tái phát.
Song song đó, cần chủ động thay đổi lối sống một cách khoa học bằng chế độ dinh dưỡng hợp lý, tập luyện thể dục đều đặn, bỏ qua các thói quen có hại như hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia, thức khuya, stress… để cải thiện sức khỏe và bảo vệ bản thân một cách toàn diện trước các nguy cơ nhồi máu cơ tim.
PGS-TS-BS Nguyễn Hoài Nam 
Giảng viên ĐH Y dược TP.HCM